Taalmodel: pas

FOUT De acties zouden maar rond negen uur beginnen en om twee uur al voorbij moeten zijn.
GOED De acties zouden pas rond negen uur beginnen en om twee uur al voorbij moeten zijn.

VERKLARING
Het gebruik van “maar” in de betekenis van “niet eerder dan” is geen standaardtaal.

Taalmodel: een klacht indienen

FOUT Voor de arts reden genoeg om klacht in te dienen.
GOED Voor de arts reden genoeg om een klacht in te dienen.

VERKLARING

In de uitdrukking “een klacht indienen” is het lidwoord nodig.
Zonder lidwoord zou het een gallicisme kunnen zijn, ontstaan uit “porter plainte contre quelqu’un”. De Franse uitdrukking “déposer une plainte” bestaat echter ook.

Taalmodel: onderzoeken

GOED Allereerst, zegt Poetin, moeten we uitvinden of er werkelijk een dreiging uitgaat van landen als Iran en Noord-Korea.
EN OOK GOED Allereerst, zegt Poetin, moeten we onderzoeken of er werkelijk een dreiging uitgaat van landen als Iran en Noord-Korea.

VERKLARING
Om eens af te wijken van ons gewone patroon: beide varianten zijn toegelaten.
De meeste naslagwerken hebben geen bezwaar tegen “uitvinden” in de betekenis van “te weten komen”.

Taalmodel: van belang zijn

FOUT De wedstrijd had geen enkel belang meer voor de kwalificatie, België was al uitgeschakeld.
GOED De wedstrijd was niet meer van belang voor de kwalificatie, België was al uitgeschakeld.

VERKLARING

“Belang hebben” is een leenvertaling van “avoir de l’importance” en behoort niet tot de standaardtaal.

Taalmodel: aftredend

FOUT Uittredend minister van Defensie Flahaut heeft uitleg gegeven over de financiële put van 160 miljoen.
GOED Aftredend minister van Defensie Flahaut heeft uitleg gegeven over de financiële put van 160 miljoen.

VERKLARING

    aftreden

  • Een minister van wie de ambtstermijn afgelopen is, is aftredend of demissionair tot er een nieuwe regering komt.
  • “Aftreden” betekent: weggaan omdat de ambtsduur verstreken is, gedwongen weggaan.
  • Soms zijn “scheidend” en “afscheidnemend” bruikbaar.
  • Ook mogelijk is “demissionair”.
    uittreden

  • “Uittreden” betekent: vrijwillig een ambt, functie, groep of kring verlaten. Het wordt vooral gezegd van geestelijken en leden van een vereniging of instelling.
  • “Uittreden” betekent ook: het lichaam verlaten.

Taalmodel: bedaren

FOUT Ik begrijp dat je dat intriest vindt voor je vriend, maar bedaar je of je krijgt zelf nog een attaque.
GOED Ik begrijp dat je dat intriest vindt voor je vriend, maar bedaar of je krijgt zelf nog een attaque.

VERKLARING
Je kunt zelf wel bedaren of iemand tot bedaren brengen, maar “zich bedaren” (me bedaren, je bedaren…) kan niet in het Nederlands.

Taalmodel: blikschade

FOUT Verheyden veroorzaakte in augustus in zijn eigen gemeente een ongeval met stoffelijke schade.
GOED Verheyden veroorzaakte in augustus in zijn eigen gemeente een ongeval met blikschade.

VERKLARING

“Stoffelijk” komt buiten de uitdrukkingen “stoffelijk overschot”, “stoffelijke resten” en “stoffelijke belangen” zelden voor. Ook “materiële schade” is goed.

Taalmodel: vrachtverkeer en handel

FOUT Tijdens de actie is vooral de trafiek naar Nederland, Frankrijk en Groot-Brittannië gecontroleerd.
GOED Tijdens de actie is vooral het vrachtverkeer naar Nederland, Frankrijk en Groot-Brittannië gecontroleerd.

VERKLARING
“Trafiek” is vertaald Frans en ouderwets.
“Trafiek” is niet alleen verkeerd in de betekenis “verkeer”, maar ook in de betekenis “handel”.
In dat geval kan het worden vervangen door “illegale handelspraktijken”, “illegale handel”, “smokkel”, “verboden handel” of “zwarte handel”.